De bodem is heel belangrijk. Dat hoor je veel. De nieuwe landbouw moet zich richten op een gezonde bodem. De bodem is de basis voor alle leven. De bodem in Nederland is verre van gezond. Dat heeft allerlei oorzaken, maar vooral omdat wij er geen aandacht aan besteden.

In de bodem blijft heel veel verborgen. Wanneer iets verborgen blijft weet je ook niet wat het belang is. Je weet natuurlijk dat bomen en planten met wortels in de bodem zitten. Maar dat er een heel intensief netwerk in de bodem voorkomt waardoor bomen en planten, ook in de bodem met elkaar samenleven, is niet bekend. Bomen en planten hebben een netwerk van wortels in de grond vaak groter dan de stam en de takken boven de grond. Een plantkundige heeft in de vorige eeuw de moeite genomen om een boom, inclusief het wortelstelsel bloot te leggen en na te tekenen. Een jong dennenboompje van 3 tot 4 meter hoog, heeft een wortelstelsel wat wijd uitspreidt en meer dan 9 meter diep steekt. De boomwortels zoeken naar water, voedingstoffen en mineralen en werken samen met schimmels. Voor schimmels geldt hetzelfde. Onder de grond zit een uitgebreid netwerk van fijne draden (mycorrhiza). Een paddenstoel is eigenlijk een soort bloem. De rest van de schimmel zit in de bodem. Samen met bacteriën en insecten zorgen schimmels voor het omzetten van dood materiaal zoals bladeren. Dat doen zij niet altijd en overal. Schimmels, bacteriën en insecten (bodemleven) zijn erg gevoelig voor verontreiniging. Een dikke laag mest die jaarlijks de bodem indringt bevat gifstoffen voor schimmels en wormen. Sommige bacteriën en schimmels houden het lang vol. Onder zuurstofloze en giftige omstandigheden kunnen zij overleven. Het omzetten van organische stof en dood materiaal gaat dan veel langzamer of stopt. Onder zuurstofloze omstandigheden komen bij de omzetting van organisch materiaal ook giftige gassen methaan) en stoffen vrij.

Behoud van biodiversiteit begint bij het beschermen en behouden van een gezond bodemleven. In een tuin, in de stad betekent dat een bodem met rust laten, niet scheppen, harken of graven, maar bedekt laten met bladresten. Als je wat wil planten of zaaien, maak dan een klein stukje minerale bodem kaal (door bladresten weg te halen). Een composthoop en wormenhotel in de tuin is geweldig.

Laat een reactie achter